Normativ hujjatlar ШНҚ 2.01.04-18
ШНҚ 2.01.04-18, 5.7-банд
5. ТЎСУВЧИ КОНСТРУКЦИЯЛАРНИНГ ҲАВО ЎТИШИГА ҚАРШИЛИГИ
Бинога сизиб кираётган ҳаво сарфи Gи, кг/соат, босимлар фарқининг Δ pэт =10 Па эталон қийматларида, бинода камида 0,6 соат-6, лекин кўпи билан 1,2 соат-1га тенг бўлган nи, соат-1 карраликдаги ҳаво алмашувини таъминлаши лозим.
Gи, кг/соат катталиги қуйидаги формула бўйича аниқланиши лозим:

бу ерда Fк, Fп, Fо – бинонинг ташқи деворлари, ораёпмалари, деразаларининг умумий майдони, м²; Rи.к, Rи.п – бинонинг ташқи деворлари ва ораёпмаларининг ҳаво ўтишига қаршилиги, м²·соат·Па/кг; Rи.о – ҳаво босимларининг фарқи Δ pэт бўлганида, деразаларнинг ҳаво ўтишига қаршилиги, м²·соат/кг; Δ pэт – (27)-формуладаги каби,
nи, соат-1 катталик куйидаги формула бўйича аниқланииши лозим:

бу ерда ρ – ρ = 1,3 кг/м³ деб қабул қилинадиган ҳаво зичлиги; βv – ички тўсиқлар борлиги туфайли ҳаво ҳажмининг пасайишини ҳисобга олувчи коэффициент, у βv= 0,85 деб қабул қилинади; Vh – бинонинг иситиладиган ҳажми, у бино ташқи тўсиқларининг ички юзаси чегаралаб турган ҳажмга тенг, м³.
Ҳаво алмашиш етарли бўлмаган ҳолларда тавақалари ҳаво ўтказадиган деразаларни қўллаш ёки дераза кесакилари ё тавақаларининг юқори қисмида ҳаво оқиб кирадиган тирқишли бошқариладиган мосламарни, шу жумладан, ташқи ҳавони эҳтиёжга кўра берилишини автоматик тарзда таъминлайдиган мосламаларни кўзда тутиш лозим. Бундай мосламаларни ташқи деворларнинг юқори қисмида ўрнатиш тавсия қилинади.
Ҳаво алмашиш керагидан ортиқ бўлган ҳолларда деразаларнинг ҳаво ўтишига қаршилигини ошириш керак.
BIMFAB eslatmasi: manbada «0,6 соат⁻⁶» deb yozilgan — mazmunan «соат⁻¹» bo‘lsa kerak; rasmiy nashr bilan solishtiring.
Rasmiy manba: Qurilish vazirligining rasmiy nashri (skan PDF) va 01/2-5-son buyruq (PDF). Matn holati: 04.11.2026. Lotin yozuvi — avtomatik o‘girilgan, rasmiy matn kirill yozuvida.