Shopping centre
Two-storey shopping centre with a sales area of 3,000 m² (example): supermarket, shops and galleries; in front — a customer car park, on the street — a public transport stop, to the east — a separate service road and an unloading yard. Click an element in the model to open the standard requirements that apply to it.
The sample model is a scheme. Sizes and distances follow the requirements below, but it is not a finished design.
Sample model figures
- Sales area (example)
- 3,000 m²
- Floors
- 2, storey height 5.4 m (building 10.8 m)
- Construction site
- 4,032 m² (84 × 48 m)
- Fire compartments
- 2 × 2,016 m² per floor (permitted — 3,000 m²)
- Car park spaces
- 325 (required — 300: 1 per 10 m² of sales area)
- Spaces for people with disabilities
- 40 (12%, required — 10%)
- Electric vehicle spaces
- 17 (5%)
- Car park to building
- 25 m (to the entrance block)
- Farthest space to nearest entrance
- 87 m (max. 100 m)
- Fire access road
- width 4.2 m, 6–7.8 m from walls
Indicators are calculated from the dimensions of the sample model.
Requirements to consider in design
65 key requirements. The short summary is by BIMFAB; “Code text” is a verbatim quote from the code. Always check the full, current text in the code itself.
Location and site
-
Service radius of retail facilities: in cities, everyday-use centres — 300–500 m, periodic-use (non-food shops, markets) — 800–1,500 m; in rural areas — 800–2,000 m or 30 minutes by transport.
Code text
Хизмат кўрсатиш радиуси, m | шаҳар аҳоли пунктларида | қишлоқ аҳоли пунктларида | Савдо, умумий овқатланиш ва маиший хизмат ташкилотлари: | 800 — 2000 транспортда 30 дақиқа | маҳаллий аҳамиятга эга марказлар, кундалик қатнов | 300 — 500 | даврий қатнов (ноозиқ-овқат дўконлари, бозорлар) | 800 — 1500
-
Site area of retail enterprises per 100 m² of sales area: sales area up to 600 m² — 0.08 ha, 600–1,500 m² — 0.05 ha, 1,500–3,000 m² — 0.02 ha.
Code text
Ер участкалари майдони | Савдо корхоналари, савдо майд. m^{2}, 100 m^{2} савдо майдони: 600 гача — 0,08 hа 600 дан 1500 гача — 0,05 hа 1500 дан 3000 гача — 0,02 hа. Маҳаллий аҳамиятдаги савдо марказлари, аҳоли сони, минг кишига: 4 дан 6 гача — 0,4 — 0,6 hа 6 дан 10 гача — 0,6 — 0,8 hа 10 дан 15 гача — 0,8 — 1,1 hа 15 дан 20 гача — 1,1 — 1,3 hа.
Site plan
-
For shopping centres with a sales area of more than 200 m² — at least 1 parking space per 10 m² of sales area.
Code text
Ҳисоб бирлигига машина-жойлари сони (камида) | Савдо майдони 200 m^{2} дан зиёд бўлган савдо марказлари | 10 m^{2} (савдо майдонига) | 1 та
-
The distance from short-stay car parks to shopping complexes must not exceed 100 m.
Code text
Вақтинча автотураргоҳлардан аэропортлар, вокзаллар, темир йўл бекатлари ва савдо мажмуаларигача бўлган масофа кўпи билан 100 m, бошқа объектлар учун — 300 m бўлиши керак.
-
Site area of a car park for passenger cars per parking space, minimum: open — 25 m², with landscaping — 35 m²; 2-storey — 20, 3-storey — 14 m².
Code text
бир машина-жой учун камида, m^{2}: 2-қаватли автотураргоҳлар — 20; 3-қаватли автотураргоҳлар — 14; 4-қаватли автотураргоҳлар — 12; 5-қаватли автотураргоҳлар — 10; очиқ атотураргоҳлар — 25; кўкаламзорларни ҳисобга олган ҳолда очиқ атотураргоҳлар учун — 35.
-
Car park entrances and exits must be located at least 50 m from intersections of arterial streets, 20 m from local streets and 5 m from public transport stops.
Code text
Автотураргоҳларнинг кириш-чиқиш жойлари магистрал кўчалар чорраҳаларидан камида 50 m, маҳаллий аҳамиятидаги кўчалардан 20 m, жамоат транспорти бекатларидан 5 m масофада бўлиши керак.
-
From above-ground and open car parks to public buildings: up to 10 and 11–50 cars — 10 m, 51–100 — 15 m, 101–300 and over 300 — 25 m; to the fronts of residential buildings, over 300 — 50 m.
Code text
Масофалар ҳисобланадиган бинолар | Ерусти, ерусти-ерости ҳамда очиқ автотураргоҳлар, енгил автомобиллар сони | 10 гача | 11 — 50 | 51 — 100 | 101 — 300 | 300 дан зиёд | Турар жой бинолари: | олд томонидан | 12 | 15 | 25 | 35 | 50 | Жамоат бинолари | 10 | 10 | 15 | 25 | 25
-
In car parks of shopping and business centres, at least 5% of parking spaces (but no fewer than one) must be allocated for charging electric and hybrid vehicles.
Code text
Бунда, мазкур инфратузилма объектлари автотураргоҳларидаги машина жойларининг камида 5 фоизи (лекин битта жойдан кам бўлмаган ҳолда) электромобиллар ва гибрид автомобилларни қувватлантириш учун ажратилиши керак.
-
Bicycle parking must be located near the entrances to public, administrative and social buildings, in public green areas, and also in car parks.
Code text
Велосипедларни сақлаш учун кўп квартирали уй-жойлар, жамоат, маъмурий, ижтимоий ва ишлаб чиқариш биноларига кириш жойлари яқинида, умумий фойдаланишдаги кўкаламзорлар ҳудудларида, шунингдек автотураргоҳларда велосипед тураргоҳлари жойлаштирилиши керак.
-
Where the building has no refuse chute, a refuse collection room must be provided on the ground floor, and a dedicated hard-surfaced area for containers on the building site.
Code text
Бинода чиқинди тушириш қувури бўлмаганда биринчи қаватда чиқинди ташлаш камераси, бино участкасида чиқиндиларни тўпловчи контейнер учун қаттиқ қопламали махсус майдонча лойиҳаланиши лозим.
Building: layout and massing
-
Buildings of retail, catering and mass consumer-service organisations: no more than 5 storeys (except unique-category buildings).
Code text
Қаватлар сони (кўпи билан) | Савдо ташкилотлари, умумий овқатланиш, оммавий маиший хизмат бинолари (ноёб тоифали бинолар бундан мустасно) | 5
-
The floor-to-ceiling height of rooms in public buildings must be at least 3.0 m.
Code text
Жамоат бинолари хоналарининг баландлиги полдан шифтгача 3,0 m дан кам бўлмаслиги зарур.
-
Sales halls with an area of 650 m² must be at least 3.6 m high, and sales halls with an area of 1,000 m² at least 4.2 m high.
Code text
Майдони 650 m² бўлган савдо залларининг баландлиги камида 3,6 m, 1000 m² майдонли савдо залларининг баландлиги эса камида 4,2 m бўлиши лозим.
-
In multi-purpose or retail and consumer-service complexes, indoor children's play areas are located no higher than the 2nd storey, built-in cinemas no higher than the 3rd storey, and catering outlets no higher than the 4th storey.
Code text
Кўп тармоқли ёки савдо ва маиший мажмуалари таркибида болалар учун ёпиқ ўйингоҳларни 2-қаватдан, ички кинотеатрларни 3-қаватдан, умумовқатланиш жойларини 4-қаватдан юқори бўлмаган қаватларга жойлаштириш зарур.
-
Entrances to storerooms must be located on the side of the unloading (goods receiving) rooms.
Code text
Омборларнинг кириш жойларини юк тушириш (юк қабул қилиш) хоналари томонидан жойлаштириш лозим.
-
Goods receiving and unloading rooms must be designed on the basis of 16 m² of area per vehicle bay.
Code text
Юк қабул қилиш-тушириш хоналари битта машина ўринга 16 m² майдон тўғри келишини ҳисобга олган ҳолда лойиҳаланиши керак.
-
Internal corridors where mechanical handling equipment is used must be at least 1.8 m wide; in small retail facilities 1.5 m is permitted.
Code text
Механик воситалардан фойдаланиладиган ички йўлакларнинг (коридор) кенглиги камида 1,8 m бўлиши, кичик савдо объектларида 1,5 m бўлишига йўл қўйилади.
-
The number of passenger lifts is determined by calculation, but must be at least two; the car depth of one passenger (or goods) lift must be at least 2,100 mm.
Code text
Йўловчи лифтларнинг сони ҳисоблаш орқали аниқланиши, бироқ уларнинг сони иккитадан кам бўлмаслиги зарур. Бинодаги битта йўловчи (ёки юк ташувчи) лифт кабинасининг бўйлама ўлчами 2100 mm дан кам бўлмаслиги керак.
-
Public toilets for visitors are designed on the basis of one sanitary fixture per 400 m² of sales area (but no fewer than two).
Code text
Ташриф буюрувчилар учун жамоат ҳожатхоналари 400 m² савдо майдонига битта санитария-техник жиҳоз (прибор) тўғри келишини ҳисобга олган ҳолда лойиҳаланиши (бироқ, иккитадан кам бўлмаслиги) лозим.
-
Sanitary facilities within shopping complexes must be located no more than 75 m from the most remote places where people are permanently present.
Code text
Жамоат бинолари ва иншоотларида, спорт ва савдо мажмуалари, бозорлар, кўргазмалар марказлари, автовокзаллар, темирйўл вокзаллари, аэровокзаллар таркибидаги (очиқ спорт иншоотлари бундан мустасно) санитария-гигиена шохобчалари одамлар доимий бўладиган энг узоқ жойлашган жойлардан (хона) 75 m дан ўзоқ бўлмаган масофада жойлаштирилиши зарур.
Fire safety and evacuation
-
Fire and rescue vehicle access: to class F3 buildings 18 m high or more — along both long sides; to F1–F4 buildings with a footprint of more than 10,000 m² or a width of more than 100 m — on all sides.
Code text
бинонинг иккала узун томонидан — | баландлиги 18 m ёки ундан юқори бўлган Ф1.2, Ф2.1, Ф2.2, Ф3, Ф4.2, Ф4.3, Ф4,4 синфларига мансуб биноларга; | бинонинг барча томондан Ф1.1 ва Ф4.1 синфларига мансуб биноларига, шунингдек қурилиш майдони 10 000 m^{2} дан ортиқ ёки эни 100 m дан кўп бўлган Ф1 — Ф4 синфларига мансуб бошқа барча биноларга.
-
Width of the access road for fire and rescue equipment: building height up to 13.0 m — 3.5 m, 13.0–46.0 m — 4.2 m, over 46 m — 6.0 m.
Code text
Ёнғин-қутқарув техникалари ўтиш йўллари кенглиги бино (иншоот)ларнинг баландлигидан келиб чиқиб, қуйидагилардан кам бўлмаслиги керак: биноларнинг баландлиги 13,0 m гача бўлганда — 3,5 m; биноларнинг баландлиги 13,0 m дан 46,0 m гача бўлганда — 4,2 m; биноларнинг баландлиги 46 m дан ортиқ бўлганда — 6,0 m.
-
Distance from the inner edge of the fire and rescue vehicle access to the external wall of a class F1–F4 building: for buildings less than 28 m high — 5–8 m, over 28 m — 8–10 m.
Code text
Ёнғин-қутқарув автомобили келиш жойининг ички қисмидан функционал ёнғин хавфи бўйича Ф1 — Ф4 синфларига мансуб биноларнинг ташқи деворлари ёки бошқа ўраб турган конструкцияларигача масофалар қуйидагилардан кам бўлмаслиги керак: баландлиги 28 m дан паст бўлган бинолар учун — 5 — 8 m; баландлиги 28 m дан ортиқ бўлган бинолар учун — 8 — 10 m.
-
Rows of trees, fences, overhead power transmission lines and other structures that obstruct the operation of aerial ladders and aerial platforms are not installed between the fire and rescue vehicle access routes and the building.
Code text
Ёнғин-қутқарув автомобилларининг келиш жойлари билан бинолар орасидаги ҳудудларда ёнғин-қутқарув автонарвонлари ва автокўтаргичлари ишлашига тўсқинлик қилувчи қатор дарахтларни экиш, тўсиқлар (уй олди боғлари учун тўсиқлар бундан мустасно), ҳаво электр узатиш линиялари ва бошқа конструкцияларни ўрнатишга йўл қўйилмайди.
-
Minimum fire separation distance between F1–F4 buildings (building of degree I–III, C0): if the adjacent building is I–III C0 — 6 m, II–III C1 or IV C0 — 8 m, IV–V C2–C3 — 10 m.
Code text
Ф1-Ф4 синфларига биноларнинг оловбардошлик даражаси ва конструктив ёнғин хавфи синфлари асосида минимал масофалар, m | I, II, III C0 | II, III C1 | IV C0, C | IV, V C2, C3 | Ф1-Ф4 синфларига мансуб бинолар | I, II, III | С0 | 6 | 8 | 8 | 10
-
Around the building walls, the distance between fire engine access routes running in the same direction must not exceed 60 m; access routes into the inner courtyard and into atriums with an area of more than 600 m² must be provided.
Code text
Бино деворлари атрофида бир йўналишдаги ёнғин ўчириш автомобилларини юриш йўлаклари орасидаги масофа 60 m дан ошмаслиги, шунингдек биноларнинг ички ҳовлисига ҳамда майдони 600 m² дан катта бўлган атриумларга кириши учун йўлаклар лойиҳаланиши керак.
-
Minimum width of the main evacuation aisle in the sales hall: sales area up to 150 m² — 1.6 m; from 150 to 400 m² — 2.0 m; over 400 m² — 2.5 m.
Code text
Савдо залида асосий эвакуация ўтиш жойининг кенглиги қуйидагилардан кам бўлмаган ўлчамда бўлиши керак: савдо майдони 150 m² гача — 1,6 m; савдо майдони 150 дан 400 m² гача — 2,0 m; савдо майдони 400 m² дан кўп — 2,5 m.
-
When designing evacuation routes, the number of customers present in the sales hall at one time is determined from the hall area per person: in the main halls of urban shops — 3.0 m², in rural shops — 2.0 m².
Code text
бир нафар ташриф буюрувчига тўғри келадиган зал майдони ҳисоблаш орқали қуйдагиларга мувофиқ белгиланиши лозим: 3,0 m² (шаҳар дўконлари ва маиший хизмат кўрсатиш муассасаларидаги харидорларга мўлжалланган асосий заллар) учун; 2,0 m²(қишлоқ ва овул жойларидаги дўконлар учун);
-
Retail enterprises (fire resistance degree I, II): no more than 5 storeys; floor area between fire walls: single-storey — 3,500, two-storey — 3,000, 3–5-storey — 2,500 m².
Code text
Бинонинг оловбардошлик даражаси | Қаватларнинг энг катта сони | Ёнғинга қарши деворлар орасидаги қават майдони, m² | Бир қаватли | Икки қаватли | 3-5 қаватли | Савдо корхоналарининг оловбардошлик кўрсаткичлари | I, II | 5 | 3500 | 3000 | 2500
-
In retail enterprises, open stairs or ramps may be used to evacuate 50% of sales hall visitors; for the rest, at least two enclosed stairwells are designed.
Code text
Чакана савдо корхоналаридаги зинапоялардан ёки пандуслардан савдо залига келувчиларнинг 50 фоизини эвакуация қилиш учун фойдаланиш мумкин, қолган келувчиларни эвакуация қилиш учун иккитадан кам бўлмаган ёпиқ зинапоя катаги лойиҳаланиши керак.
-
Maximum distance from any point of the sales hall to the nearest evacuation exit (degree I, II, main aisles not less than 25% of the hall area): hall volume up to 5 thousand m³ — 50 m, 5–10 — 65 m, over 10 — 80 m.
Code text
Масофа, m да; заллар ҳажми, минг m³ да; зарурий вақт қийматлари, минутда | 5 гача | 5 дан юқори ва 10 гача | 10 дан юқори | Савдо заллари, асосий эвакуация ўтиш йўлларининг майдони зал майдонининг қуйидаги фоизини ташкил қилганда: | 25 дан кам бўлмаганда | I, II III, IV | 50/1,5 35/1,0 | 65/2,0 45/1,5 | 80/2,5 -
-
In sales halls where main aisles make up 25% or more of the hall area (degree I, II), the number of people passing through 1 m of exit door width: 165 (1.5 min), 220 (2.0 min), 275 (2.5 min).
Code text
5 min гача | 5 дан кўп 10 min гача | 10 дан кўп min да | 1. Савдо заллари — асосий эвакуация ўтиш йўлларининг майдони зал майдонининг 25 % ва ундан кўп фоизини ташкил этганда, овқатланиш ва ўқиш заллари — ҳар бир асосий ўтиш жойида 5 киши/m²оқим зичлигида. | I, II III, IV | 165/1,5 115/1,0 | 220/2,0 155/1,5 | 275/2,5 -
-
The distance from the doors of the most remote rooms to the stairwell entrance must not exceed the values in Table 7 of Appendix 3, and the capacity of rooms opening onto a dead-end corridor or hall must not exceed 80 people.
Code text
Эвакуация йўллари бўйича жамоат биноларининг энг узоқда жойлашган хоналарининг | эшикларидан зинапоя катагига кириш жойигача масофалар ушбу ШНҚнинг 3-иловасидаги 7-жадвалда келтирилган ўлчамлардан катта бўлмаслиги, боши берк йўлакка ёки холлга чиқадиган хоналарнинг сиғими 80 кишидан ошмаслиги керак.
-
The width of a stair flight must be not less than the width of the exit to the stairwell, and in buildings with more than 100 occupants — 1.35 m.
Code text
Зинапоя маршининг кенглиги зинапоя катагига чиқиш жойи кенглигидан кичик бўлмаслиги, ва унинг кенглиги қуйидагича бўлиши зарур: 1,35 m (Ф1 синфдаги биноларда, 100 нафардан ортиқ одамлар бўладиган биноларда, маданият ва аҳоли дам олиш марказлари, кинотеатр биноларида);
-
Sales halls without natural ventilation and lighting must be provided with a smoke control ventilation system.
Code text
Табиий равишда шамоллатилмайдиган ва ёритилмайдиган савдо заллари тутунга қарши шамоллатиш тизими билан таъминланган бўлиши керак.
-
Goods storage rooms are divided into sections of no more than 700 m²; at the section boundary, a mesh screen or an EI 15 partition not reaching the ceiling may be installed.
Code text
Товарлар сақланадиган хоналарни майдони 700 m² дан катта бўлмаган бўлинма (отсек)ларга ажратиш, бунда ҳар бир бўлинма (отсек) чегарасида тўрсимон панжараларни ёки шифтгача етиб бормайдиган оловбардошлик чегараси EI 15 бўлган ёнғинга қарши пардадеворларни ўрнатишга йўл қўйилади.
-
Evacuation exits must not pass through unloading rooms (except single-storey shops with a sales hall of up to 100 m²).
Code text
Эвакуация чиқиш жойлари юк тушириш хоналар орқали ўтмаслиги лозим (савдо зали 100 m² гача бўлган бир қаватли дўконлари бундан мустасно).
-
Rooms intended for more than 50 people at a time shall have at least two evacuation exits.
Code text
Иккитадан кам бўлмаган эвакуация чиқиш йўллари бўлиши керак: | - бир вақтда 50 дан ортиқ одам бўлишига мўлжалланган хоналардан;
-
Floors of public service enterprise (retail) buildings, as well as of buildings of classes F1.1, F1.2, F2.1, F2.2, F4, must have at least two evacuation exits.
Code text
Қаватлари камида икки эвакуация чиқиш жойларига эга бўлиши керак: - Ф1.1; Ф1.2; Ф2.1; Ф2.2; ФЗ; Ф4. синфга мансуб бинолар;
-
Height of evacuation exits — at least 1.9 m; width: from rooms and buildings from which more than 50 people are evacuated — at least 1.2 m, in other cases — at least 0.8 m.
Code text
Эвакуация чиқиш жойлари баландлиги 1.9 м дан, эни эса кам бўлмаслиги керак: - 1.2 м дан - Ф1.1 синфга мансуб хонадан эвакуация қилинадиганлар сони 15 кишидан ортиқ бўлганда, бошқа вазифавий ёнғинга хавфли хона ва бинолардан, Ф1.3 синфга мансублари 50 кишидан ортиқ бўлганда бундан мустасно. - 0.8м дан – бўлган ҳамма ҳолларда.
-
Clear height of horizontal sections of evacuation routes — at least 2 m; width: on common routes used to evacuate more than 50 people — at least 1.2 m, in other cases — 1.0 m.
Code text
Эвакуация йўллари уфқий участкаларнинг соф баландлиги 2 метрдан кам бўлмаслиги лозим | - 1,2 м – Ф1 синфга мансуб хоналардан 15 дан кўп киши, бошқа синфга мансуб вазифавий ёнғинга хавфли хоналардан 50 дан ортиқ киши эвакуация қилиши мумкин бўлган умумий йўллар учун; | - 1.0 м – ҳамма бошқа холларда.
-
In buildings of classes F1–F4 with a roof without an attic, at least 1 roof access is provided for every full or partial 1,000 m² of roof area.
Code text
чордоқсиз томёпмавий Ф1, Ф2, ФЗ ва Ф4 синфга мансуб бинолар учун, бино томининг ҳар бир тўлиқ ва нотўлик 1000 кв.м майдонига 1 дан кам бўлмаган чиқиш жойи;
-
Retail enterprises must be equipped with an automatic fire suppression system: in buildings of three or more storeys with a total sales area of 1,500 m² or more (in one- to two-storey buildings — from 3,500 m²; in the basement/semi-basement — from 200 m²).
ШНҚ 2.08.02-23, 29-илова, 10-банд
Code text
савдо корхоналарининг хоналарида (дўконларда, маркетларда ва муқобил объектларда): майдони 200 m²ва ундан кўп бўлган савдо залларида (цоколь ёки ертўла қаватларига жойлаштирилган); умумий савдо майдони 3500 m² ва ундан кўп бўлган бир ва икки қаватли биноларда; умумий савдо майдони 1500 m² ва ундан дан кўп бўлган уч ва ундан юқори қаватли биноларда;
-
The smoke zone area must not exceed 1,600 m²; each smoke zone is enclosed by non-combustible tight vertical curtains descending from the ceiling but not lower than 2.5 m.
Code text
Ҳар бир тутун ҳудудларини шифт (ёпма) остида «тутун резервуарлари» ҳосил қилувчи, шифтдан (ёпмадан) полга қараб пастга тушувчи, бироқ ундан 2,5 m дан пастга тушмайдиган, ёнмайдиган материаллардан тайёрланган зич вертикал пардалар билан тўсиш лозим. | Тутун ҳудудининг майдони 1600 m^{2} дан ошмаслиги зарур.
-
In public buildings of fire resistance degree I–II, enclosed inner courtyard atria up to 9 storeys high are permitted; in this case automatic fire suppression systems are installed.
Code text
Оловбардошлик даражаси I-II бўлган жамоат биноларида ёпиқ ички ҳовлилар атриумларни 9 қаватгача бўлган баландликда қуришга йўл қўйилади. Мазкур биноларга автоматик ёнғин ўчириш қурилмалари ўрнатилиши, бунда ички очиқ зинапояларни қуриш талабларига риоя қилиниши керак.
Accessibility
-
Ten percent of the total number of spaces in car parks in front of public buildings shall be reserved for vehicles of persons with disabilities.
Code text
Жамоат бинолари олдидаги автомобиль тўхташ жойларидаги ўринларнинг умумий сонидан ўн фоизи ногиронлиги бўлган шахсларнинг автомобиллари учун ажратилиши керак.
-
In car parks, at least 5% of parking spaces (but no fewer than one space) must be allocated to vehicles of people with disabilities.
Code text
Автотураргоҳларда машина жойларининг камида 5 фоизи (лекин битта жойдан кам бўлмаган ҳолда) ногиронлиги бўлган шахсларнинг автомобиллари учун ажратилиши керак.
-
Parking space for vehicles of people with disabilities — at least 3.6 x 6 m; when located along the road, length at least 6.8 m.
Code text
Ногиронлиги бўлган шахсларнинг транспорт воситаси учун ихтисослаштирилган тўхташ жойининг ўлчамлари 3,6 х 6 m дан кам бўлишига йўл қўйилмайди. | Агар тўхташ жойи йўл бўйлаб жойлашган бўлса, унинг узунлиги 6,8 m дан кам бўлишига йўл қўйилмайди.
-
Car parks for special transport and private vehicles of people with disabilities must be located near the building entrance, no more than 200 m away, and marked with special signs.
Code text
Ногиронлиги бўлган шахсларни ташувчи махсус транспортлар ҳамда уларнинг шахсий автотранспорти учун автотураргоҳлар бино ёки иншоотнинг кириш қисмига яқин 200 m дан узоқ бўлмаган масофада бўлиши ва махсус белгилар ўрнатилиши лозим.
-
Wheelchair ramp width — at least 1.0 m; the rise of each flight must not exceed 0.8 m, longitudinal slope 1:12.5, cross slope 1:50.
Code text
Ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахслар ҳаракатланиши учун пандуснинг кенглиги 1,0 m дан кам бўлмаслиги керак. Пандус ҳар бир маршининг кўтарилиш баландлиги 0,8 m дан ошмаслиги, бунда пандуснинг бўйлама қиялиги 1:12,5, кўндаланг нишаблиги эса 1:50 нисбатда бўлиши лозим.
-
Entrance vestibule width — at least 1.6 m, length — at least 2.2 m; for wheelchair users, the entrance area to the vestibule outside must be at least 1.4x2.0 m.
Code text
Тамбурнинг эни камида 1,6 m ва узунлиги камида 2,2 m бўлиши керак. Ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахслар учун тамбурнинг кириш жойи етарли ўлчамларга (ташқарида камида 1,4х2,0 m) эга бўлиши, кириш эшигини очишда ва манёвр қилишига имконият бўлиши лозим.
-
In high-traffic areas, the footway width is at least 2.4 m; internal corridors of buildings and structures are designed at least 1.5 m wide.
Code text
Ногиронлиги бўлган ва ҳаёт фаолияти чекланган шахслар, кексалар, ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахслар ҳамда ёш болалар аравачасини етаклаб ҳаракатланадиган серқатнов жойларда пиёдалар йўлкасининг кенглиги камида 2,4 m бўлиши керак. Бино ва иншоотлар ички йўлаклари камида 1,5 m кенгликда лойиҳаланиши лозим.
-
Area of the fire safety zone per person being rescued: wheelchair user — 2.40 m², wheelchair user with an attendant — 2.65 m², person with disabilities moving independently — 0.75 m².
Code text
Ёнғин хавфсизлиги зона майдони | ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахслар учун — 2,40 m²/киши; кузатувчи ҳамроҳлигида ҳаракатланувчи ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахслар учун — 2,65 m²/киши; мустақил ҳаракатланувчи ногиронлиги бўлган шахслар учун — 0,75 m²/киши;
-
Lifts or lifting devices must be installed to give wheelchair users access to halls and visitor rooms on the second storey and above.
Code text
Ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахсларнинг иккинчи ва ундан юқори қаватларда жойлашган зал ҳамда ташриф хоналарига, меҳнат фаолияти билан боғлиқ бўлган иш жойларига етиб олишларини таъминлаш учун лифтлар ёки кўтариш мосламалари ўрнатилиши керак.
-
Every floor of catering establishments, shopping centres and entertainment centres must have toilets for people with disabilities.
Code text
Умум овқатланиш корхоналари, савдо марказлари ва кўнгил очар марказларнинг ҳар бир қаватида ногиронлиги бўлган шахслар учун мўлжалланган ҳожатхоналар бўлиши лозим.
-
Internal dimensions of a toilet cubicle for wheelchair users — at least 1.65x1.8 m (without washbasin), at least 1.65x2.2 m (with washbasin).
Code text
Ўриндиқли аравачадан фойдаланадиган ногиронлиги бўлган шахслар учун ҳожатхона кабинасининг ички ўлчами қуйидагича бўлиши керак: камида 1,65х1,8 m (раковинасиз); камида 1,65х2,2 m (раковинали).
-
Public transport stop platform: for one or two vehicles stopping — width 1.8 m, length at least 12 m; for three or four vehicles — width 2.5 m, length at least 24 m.
Code text
Жамоат транспорти бекатларининг майдончаси ҳар хил йўналишда ҳаракатланувчи бир ёки иккита жамоат транспорти тўхтайдиган бўлса, кенглиги 1,8 m, узунлиги 12 m дан кам бўлмаслиги, уч ёки тўртта жамоат транспорти тўхтайдиган бўлса, кенглиги 2,5 m, узунлиги 24 m дан кам бўлмаслиги,
Lighting and insolation
-
General artificial illuminance (horizontal, 0.8 m above floor): supermarket sales halls — 500 lx, self-service food shops — 400 lx, sales halls for tableware, furniture, sporting goods, etc. — 300 lx.
ШНҚ 2.01.05-24, 9-илова, 1-жадвал
Code text
Умумий ёритишда | Дўконлар | 78. Супермаркет савдо заллари | Г-0,8 | 500 | 80. Ўз-ўзига хизмат кўрсатадиган озиқ-овқат дўконлари | 400 | 81. Дўконларнинг савдо заллари: идиш-товоқ, мебель, спорт товарлари, қурилиш материаллари, маиший техника, автомобиллар, ўйинчоқлар. канцелярия товарлари | 300
-
Average horizontal illuminance of open car parks on streets of all categories and of passageways between off-street car parks — 6 lx.
Code text
Ўртача горизонтал ёритилганлик, lx | Автотураргоҳлар ва ҳаракатланувчи таркибни сақлаш жойлари | Барча тоифадаги кўчалардаги очиқ автотураргоҳлар, шунингдек, кўчалардан ташқаридаги автотураргоҳлар орасидаги ўтиш жойлари | 6
-
Average horizontal illuminance of external areas of buildings: fire access roads and service roads — 5 lx; areas in front of buildings not belonging to the city territory (entrances, driveways, vehicle parking spaces) — 10 lx.
Code text
Горизонтал текисликдаги ўртача ёритилганлик, lx | Ёнғиндан ҳимоя йўллари ва хўжалик эҳтиёжлари учун мўлжалланган йўллар | 5 | Шаҳар ҳудудига тегишли бўлмаган бино олди ҳудудлари (биноларга кириш ва ўтиш йўллари, транспорт тўхташ жойлари) | 10
-
Illuminated “Exit” signs are installed in all shops with a total area of 180 m² or more, and in self-service shops from 110 m², at the exits from sales halls, at a height of at least 2 m.
Code text
барча дўконларда умумий майдони 180 м² ва ундан ортиқ бўлган ҳамда ўз-ўзига хизмат кўрсатиш дўконларида – 110 м² ва ундан ортик бўлган савдо залларидан харидорлар учун чиқиш жойлари олдида. "Чиқиш" деган чироқли йўл кўрсаткичлари эвакуация ёки авария вазиятидаги ёритиш тармоғига уланиши ва 2 м дан паст бўлмаган баландликка ўрнатилиши керак.
Noise protection
-
Permissible equivalent sound level in shop sales halls and market areas — 60 dBA, maximum sound level — 75 dBA.
ШНҚ 2.01.08-24, 1-илова, 1-жадвал
Code text
Товуш даражалари, L_{А} ва товушни эквивалент даражалари, L_{Аэкв}., dBA | Товушни максимал даражалари, dBA | Бозорлар ҳудудларида, дўконларнинг савдо залларида, аэропорт ва вокзалларнинг йўловчилар залларида, маиший хизмат корхоналари қабул пунктларида | 60 | 75
Building services
-
Internal firefighting in public buildings: up to 10 storeys, volume 5,000–25,000 m³ — 1 jet, over 25,000 m³ — 2 jets, at least 2.5 l/s per jet.
Code text
Оқим | Ички ёнғинни ўчириш учун битта оқимга тўғри келадиган минимал сув сарфи, l/s | 2-позицияда кўрсатилмаган ётоқхоналар ва жамоат бинолари: | қаватлар сони 10 тагача ва ҳажми 5000 дан 25000 куб метргача; | 1 | 2.5 | шу баландликда, ҳажми 25 000 куб метрдан ортиқ бўлганда; | 2 | 2.5
-
In shops and covered markets, sales hall air must be replaced with outdoor air at a rate of at least 10 m³/h per m².
Code text
Дўконлар ва ёпиқ бозорларда савдо залининг ҳавосини ҳар бир m² га камида 10 m³/h ҳажмда тўғри келадиган ташқи ҳаво билан алмаштириш таъминланиши керак.
-
Power supply reliability for retail enterprises with a sales hall area of 2,000 m² or more: power consumers of fire protection systems — category I, all other power consumers — category II.
Code text
Жамоат биноларининг гуруҳлари ёки типлари | Ёнғинга қарши қурилмаларнинг электр қабул қилгичлари | Бошқа электр қабул қилгичлар комплекси | Савдо залининг майдони 2000 m² ва ундан юқори бўлган савдо корхоналари | I | II
Schematic plans
Important
- Under Table 29 of ШНҚ 2.07.01-23, shopping centres require at least 1 space per 10 m² of sales area, and under clause 417 the distance from the car park to the retail complex is no more than 100 m. To meet both with an open car park, the example was chosen as a two-storey building with a sales area of 3,000 m² (larger shopping centres would need a multi-storey or underground car park).
- Clause 417 does not specify the points between which the distance is measured; in the model, from the farthest space to the nearest entrance — 87 m.
- The share of spaces for people with disabilities differs between codes: ШНҚ 2.07.02-24 (clause 203) — 10% in front of public buildings, ШНҚ 2.07.01-23 (clause 411) — at least 5%. The model adopts the stricter requirement.
- The distance from the red line to the retail building, the distance from the waste collection area to the building, the number of bicycle spaces and the dimensions of loading docks were not found in the standards on the site; in the model these are illustrative.
- The model and plans are a sample scheme for learning; they must not be used as a finished (standard) design.
- The list is not complete — the most important numeric requirements were selected. In design, follow the full current text of the code and other codes as well (structures, utilities, etc.).